Eerste+hulp+bij+dyslexie+in+de+klas



Als de cursist al bij de inschrijving aangeeft dat hij/zij een dyslexie attest heeft dan kun je als lesgever direct een aantal afspraken maken samen met de cursist. Om die afspraken te maken kun je gebruik maken van deze vragen. Is er (nog) geen sprake van een dyslexieverklaring of heeft de cursist dit niet aangegeven dan kun je een dyslecticus mogelijk "herkennen" aan de volgende punten:


 * De cursist:**
 * heeft een traag leestempo;
 * heeft moeite met het onthouden van wat hij gelezen of gehoord heeft;
 * heeft blijvend moeite met het spellen van complexe woorden;
 * heeft uitspraakproblemen, ook bij frequent voorkomende woorden;
 * heeft moeite met luisteroefeningen omdat woorden en klanken niet goed waargenomen en verwerkt worden;
 * heeft moeite met het maken van aantekeningen en tegelijkertijd luisteren;
 * schrijft onsamenhangende teksten, zonder rode draad;
 * stelt lees- en schrijftaken uit of vermijdt ze; - ervaart een hoge tijdsdruk bij het maken van toetsen en opdrachten;
 * ervaart onvoldoende resultaat van intensieve oefening (ondanks hard studeren toch een onvoldoende halen);
 * heeft moeite met hoofdrekenen

Heb je het vermoeden van dyslexie dan kun je de cursist daar natuurlijk op aanspreken en als inderdaad blijkt dat er sprake is van dyslexie kun je op basis van bovengenoemde vragenlijst afspraken maken. **Let op!! Als er geen sprake is van een dyslexie-verklaring mag/kun je nooit zelf de diagnose stellen, dit is voorbehouden aan psychologen en orthopedagogen**. Als er een sterk vermoeden is van dyslexie vanuit je observaties of op basis van het overlopen van een van deze vragenlijsten, kan de cursist indien hij/zij dat wenst wel doorverwezen worden. Op deze linkvind je een aantal mogelijke instanties die de cursist kunnen verder helpen.


 * Wat moet je vooral doen en wat niet bij een cursist met dyslexie?**
 * **do’s** || **don’ts** ||
 * **accepteren **
 * Aanvaard dat de cursist een probleem heeft en toon je begrip. Laat voelen dat je gelooft in de cursist.
 * stimuleren en begeleiding **
 * Motiveer en leg nadruk op talenten!
 * Structureer de leerstof en het leergedrag.
 * Leer kernwoorden markeren. Vat de hoofdzaken samen.
 * Gebruik heldere taal en geef duidelijke opdrachten!
 * Varieer in visuele, motorische, auditieve aanbieding.
 * Doe aan ‘preteaching’.
 * Leer de cursist ‘hulp’ te vragen.
 * Gebruik overzichtelijke teksten (let op contrast, lettertype (Arial 12) en interlinie (minimaal 1,5), duidelijke alinea’s, besluit bovenaan en op één pagina).
 * Stimuleer ‘herhalen’.
 * Gebruik bij woorden en teksten afbeeldingen of tekeningen.
 * compenseren **
 * Sta alle hulpmiddelen toe die de ‘zelfredzaamheid’
 * vergroten. Laptop, rekenmachine, strategiekaarten.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Woordenboeken op cd-rom gebruiken.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Leer werken met tekstverwerking en spellingcontrole.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Geef meer tijd (min. 30%) bij toetsen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Lees opdrachten voor, overhoor mondeling.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Bied schema’s en geheugensteuntjes.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Bied instructie stap voor stap aan..
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-CondensedBold','sans-serif'; font-size: 13px;">dispenseren (vrijstellen) **
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Geef vrijstelling van bepaalde eisen, bijvoorbeeld: ‘geen spellingfouten tellen’.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Laat minder oefeningen maken. || **<span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-CondensedBold','sans-serif'; font-size: 13px;">begeleiding en aanpak **
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Spellingfouten aanrekenen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Veel tekst laten overschrijven van het bord.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Onvoorbereid hardop laten lezen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Meerdere opdrachten tegelijk geven.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Lange schrijfopdrachten geven.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Grote toetsen kort van tevoren aankondigen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Alleen schriftelijk overhoren.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Dictee’s laten meedoen ver boven het niveau.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Toetsen laten leren uit schriften of nota’s die niet gecorrigeerd zijn.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-CondensedBold','sans-serif'; font-size: 13px;">taalgebruik **
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Lange en complexe instructies geven.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">De leerstof alleen uitleggen in de vreemde taal. Zo weet de cursist gegarandeerd niet wat hij moet kennen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Zeggen of schrijven: ‘Je hebt niet geleerd’. Wel: ‘Vraag hoe hij of zij iets gedaan of geleerd heeft’.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-CondensedBold','sans-serif'; font-size: 13px;">gedrag **
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Zware sancties stellen als de cursist te laat komt of iets vergeten is.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Verwachten dat de cursist zelfstandig kan plannen.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">De cursist vergelijken met zijn klasgenoten.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-CondensedBold','sans-serif'; font-size: 13px;">materiaal **
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Teksten met onoverzichtelijke lay-out.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Een onduidelijke kopie geven.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Geschreven opgaven of toetsen. Wel: ‘getypt en overzichtelijk’.
 * <span style="color: #231f20; font-family: 'Univers-Condensed','sans-serif'; font-size: 13px;">Cursus op veel losse bladen en in verschillende mappen. ||

Voor het maken van de uiteindelijke afspraken met de cursist kun je dit formulier gebruiken. **Let op dit moet wel altijd in overleg met de campuscoördinator, om eventuele problemen rond, bijvoorbeeld, evaluaties te voorkomen.**